Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası haftalık verilerine göre, 1 ila 3 ay vadeli Türk lirası vadeli mevduat ortalama faiz oranı yüzde 37,3 seviyesine gerileyerek son 3 yılın en düşük düzeyini gördü. Tasarruflarını bankalarda vadeli hesaplarda değerlendiren vatandaşların kazancı azalırken, tüketici ve işletmelerin başvurduğu ihtiyaç ile ticari kredi faizlerinde ise eş zamanlı artış kaydedildi.
Vadeli mevduat faiz oranlarında son durum ne?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan 4 Eylül haftası istatistiklerine göre, bankaların 1-3 ay vadeli Türk lirası mevduata uyguladığı ortalama faiz oranı yüzde 37,3'e kadar çekildi. Bu oran, 2023 yılından itibaren kayıtlara geçen en düşük seviye olarak öne çıktı.
Geçtiğimiz 2025 yılı içerisinde yüzde 47,7 düzeyine kadar tırmanan 1-3 ay vadeli ortalama mevduat faizleri, kademeli geri çekilmeyle birlikte son haftalarda yüzde 37,6 bandında dengelenmişti. 4 Eylül haftası itibarıyla gerçekleşen 0,3 puanlık ek kayıp, mevduat getirisindeki genel düşüşü derinleştirdi. Böylece kısa vadeli TL mevduat getirisi, zirve yaptığı döneme göre yaklaşık 10 puanlık gerileme kaydetti. Vadeli mevduat faiz oranları; yatırılan anapara tutarına, seçilen vade aralığına ve bankaların uyguladığı özel müşteri kampanyalarına göre de değişkenlik gösteriyor.
1 milyon liranın 32 günlük getirisi ne kadar azaldı?
Faiz oranlarındaki düşüş, birikimlerini Türk lirası mevduat hesaplarında tutan tasarruf sahiplerinin aylık net kazancını doğrudan aşağı çekti. Yapılan piyasa hesaplamalarına göre, 2025 yılındaki yüksek oran döneminde 1 milyon Türk lirasının 32 günlük net getirisi 34 bin lira bandında gerçekleşiyordu.
Ortalama vadeli mevduat faizinin yüzde 37,3 seviyesine inmesi sonucunda 1 milyon liranın aylık net kazancı yaklaşık 27 bin lira seviyesine indi. Bu düşüş, 1 milyon liralık birikimi olan bir tasarruf sahibinin aylık getirisinde yaklaşık 7 bin liralık doğrudan bir erime anlamına geliyor.
Kredi faizleri neden mevduatın tersine yükseliyor?
Bankaların Türk lirası mevduatlara verdiği faiz düşerken, nakit ihtiyacı duyan bireyler ve yatırımlarını finanse etmek isteyen ticari işletmeler için borçlanma maliyetleri tam tersi yönde artış gösterdi. Bankacılık sektöründe faiz makasının açıldığını belirten göstergeler ihtiyaç ve ticari kredilerde net biçimde izlendi.
Daha önceki dönemlerde yüzde 48,3 seviyesine kadar gerileyen ortalama ihtiyaç kredisi faiz oranı, 4 Eylül haftasında yüzde 49,8 düzeyine yükseldi. Söz konusu oran 2025 yılındaki zirve döneminde yüzde 57'yi görmüştü. Benzer durum şirketlerin başvurduğu ticari krediler için de geçerli oldu. 2025 yılında yüzde 47,7'yi test eden ve ardından yüzde 39,3 seviyelerine kadar inen ortalama ticari kredi faizleri, yeniden tırmanışa geçerek yüzde 40,8 oldu.
Kanal D Haber'e değerlendirmelerde bulunan Ekonomist Mahmut Aydoğmuş, vadeli mevduat tarafında faizlerin son 3 yılın tabanına indiğini belirtirken, kredi faizlerindeki artış trendine dikkat çekti.
Merkez Bankası faiz kararı ve uzmanların uyarıları neler?
Bankacılık piyasasındaki faiz hareketliliği devam ederken, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Para Politikası Kurulu 10 Eylül tarihli toplantısında politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda şekillendirdi. Kurul, bir hafta vadeli repo ihale faiz oranını yüzde 37 seviyesinde sabit bıraktı. Toplantı kapsamında TCMB, gecelik borç verme faizini yüzde 40, gecelik borçlanma faizini ise yüzde 35,5 oranında korudu. Para politikasında mart ayından bu yana süren sabit faiz sürecinin ardından kurumun yılı yüzde 35 seviyesinde kapatabileceğine yönelik beklentiler de ekonomi kulislerinde dile getiriliyor.
Finans uzmanları, vadeli mevduat hesabı açmayı düşünen vatandaşların sadece bankaların tabelalarında yer alan brüt faiz oranlarına göre hareket etmemesi gerektiğini ifade ediyor. Özellikle günlük işleyen mevduat hesaplarında faiz işletilmeyen alt limit uygulamaları bulunabiliyor. Uzmanlar, bu kesintiler sebebiyle standart vadeli mevduat ürünlerinin kimi durumlarda günlük faizli hesaplara kıyasla daha yüksek net kazanç sunabileceğini belirtiyor.
Yorumlar 0